hondenkarren
Follow hondenkarren on WordPress.com
juni 2018
Z M D W D V Z
« Mei    
 12
3456789
10111213141516
17181920212223
24252627282930
Advertenties

Rinze de Vos

  • Geboren op 02 juni 1889 te Westergeest
  • Overleden op 02 maart 1956

Rinze de Vos, timmerman-kuiper onderweg naar melkfabriek Huisternoord met botertonnetjes [collectie Tjisse Peterson]

Rinze de Vos werd geboren in het huidige Kollumerzwaag [Zandbulten]. Zijn ouders waren Sape de Vos en Helena Boerrigter. Rinze was kuiper, maar veel is er nog niet over hem bekend.

Op 25 november 1916 trouwde hij met de 26-jarige Westergeastmer Anna van der Pas [geboren op 14 november 1890]. Het leek allemaal zo mooi te gaan. Anna werd zwanger. Maar hun kindje werd op 10 maart 1917 levenloos geboren. Zeven jaar later stierf Anna. Te Kollumerzwaag. Op 04 juni 1924, slechts 33 jaar jong.

Rinze kwam te overlijden op 02 maart 1956.

Weet u meer te vertellen over Rinze de Vos? Hebt u foto’s of anekdotes? Zou u dan willen reageren en zodoende willen helpen om meer herinneringen aan deze ‘karrider’ vast te leggen en te bewaren?

Bronnen:

Advertenties

Klaas Velink

  • Geboren op 18 maart 1914 te Hantum
  • Overleden op 31 maart 2000

Klaas zat op de openbare lagere school in Hantum – het gebouw dat op 25 november 1989 officieel als dorpshuis werd geopend door wethouder Walda van de toenmalige gemeente Westdongeradeel. Klaas bedacht de naam voor het dorpshuis: d’Ald Skoalle.

Hij werd geboren in het gezin van bakker Hendrikus en Ytje Velink – Steensma [over ‘karrider’ Hendrikus Velink is ook een ‘post’ geschreven]. In zijn jongere jaren werd hij knecht bij bakker Frederik Sliep in Dokkum. Daar zal hij de beginselen van het ‘súteljen’ hebben geleerd. Daar leerde hij omgaan met klanten en bouwde hij zijn eerste kennis op. Daarna kwam hij bij zijn vader werken.

Een charmante jongeman met blonde kuif. ‘s Ochtends vroeg bakken en dan vanuit Hantum ‘útsutelje’. Zijn dochter Ietje schreef: “Hij legde heel wat kilometers af, bezocht vele klanten. Het meest opmerkelijke vond ik dat hij bij thuiskomst pas opschreef wat de klanten gekocht hadden, dat onthield hij allemaal”. Klaas kende zijn klanten en wist precies wat ze nodig hadden: “Hy kaam ek by ús. Nea te folle yn it kuorke. Koe syn klanten”.

Abe de Wilde was bakkersknecht en Eelkje Ganzinga stond in de winkel. Eelkje Ganzinga, uit Wierum. Dat was het meisje waar Klaas verliefd op was geworden en waar hij mee trouwde. Eelkje werd op 2 september 1926 geboren in het gezin van schilder Gerke Ganzinga en Hittje de Vries.

Klaas Velink past in de rij ‘karriders’: voor dag en douw stond hij op om te bakken en zijn broden vervolgens aan de man te brengen. Zwaar werk. In de beginperiode met de hondenkar. Pas later kwam er een bakfiets en nog weer later de auto.

Er is helaas [nog] geen foto van Klaas met zijn hondenkar. Wat daarvan is overgebleven zijn herinneringen. En restanten van de hondenkar – de bak [tegenwoordig in gebruik als kast] en de wielen.

Weet u meer te vertellen over Klaas Velink? Hebt u foto’s? Zou u dan willen reageren en zodoende willen helpen om meer herinneringen aan deze ‘karrider’-bakker vast te leggen en te bewaren?

Bronnen:

Tjeerd de Groot

  • Geboren op 05 mei 1863 te Kooten
  • Overleden op 04 mei 1943 in Dantumadeel

Tjeerd de Groot [collectie TRESOAR, Geert van der Zee]

De foto dook op bij Tresoar. Tjeerd de Groot met zijn hondenkar. Bronvermelding was Friesche Courant, 16 december 1900. Met een artikel over “De strijd om de Kerstwigge”. Wie er nog meer bij Tjeerd staan, is mij niet bekend. Maar Tjeerd zelf zit trots en vol werklust en energie op zijn kar. Hij zal ambitie hebben gehad. Hij zal ‘verder’ hebben gewild met zijn leven en met zijn zaak.

Tjeer de Groot, met dezelfde hondenkar, omgebouwd om door een paard getrokken te worden [collectie Westreen Promoasje]

Dat hem dat gelukt is, mag volgens mij blijken uit die andere foto. Ook van bakker Tjeerd de Groot. De hond had ruimte moeten maken voor een paard. Maar Tjeerd had de oude vetrouwde hondenkar omgebouwd. Op beide foto’s lijkt tenminste dezelfde kar gebruikt te worden.

Het ombouwen van een hondenkar tot een kar die door een paard werd voortgetrokken gebeurde vaker; ‘karrider’ Jouke M. de Vries vertelde hetzelfde gedaan te hebben.

Tjeerd de Groot werd geboren in het gezin van Roelof de Groot en Neeltje Tj. Groenewoud. Hij trouwde op 24-jarige leeftijd met de in Harlingen geboren Elisabeth Katoen [1864 – 1941]. Samen kregen ze volgens mij zeven kinderen:

  • 04-06-1888, Dirkje
  • 15-11-1889, Roelof
  • 29-06-1891, Willem Frederik
  • 16-09-1894, Neeltje
  • 26-12-1898, Trijntje
  • 19-09-1900, Pietje
  • 29-03-1904, Sjoukje

Bij de foto op Tresoar staat een reactie vermeld van zijn kleinzoon, waarin staat dat Tjeerd “een tikkeltje driftig van aard was in zijn jonge jaren”.

Tjeerd de Groot was tussen 1880 en 1930 bakker in Zwaagwesteinde. Op een gegeven moment werd met de andere bakkers afgesproken om te stoppen met het schenken van kerstbrood. Niet meer kerstbroden te schenken. In enig jaar werd op een vergadering van de gezamenlijke bakkers aldaar unaniem besloten voortaan af te zien van het schenken van een kerstbrood. Maar die afspraak werd geschonden. Want toen Tjeerd “op een late namiddag tegen de kerst met paard en wagen langs slecht begaanbare zandwegen bij een klant aankwam, bleek hem dat een andere bakker, tegen de afspraak in, de buren wel een kerstbrood cadeau had gedaan!”.
Er zat toen niets anders op om óók een brood te schenken, om zodoende toch nog wat te kunnen verkopen.

De kans is groot dat Tjeerd het geschonken brood wel ‘verrekend’ heeft met de bakker die hun afspraak had geschonden ….

Weet u meer te vertellen over Tjeerd de Groot? Zou dan willen reageren en zodoende willen helpen om meer herinneringen aan deze ‘karrider’-bakker vast te leggen en te bewaren?

Bronnen:

Jan Roorda

  • Geboren op 02 januari 1901 te Harkema-Opeinde
    Overleden op 14 juni 1980 te Harkema [?]

Jan Roorda [collectie Willem Weening]

Een prachtige foto uit 1925. Veehandelaar / slager Jan Roorda kijkt met vriendelijke ogen in de lens. De beide honden líggen fier en alert voor de kar, waardoor de foto een inkijkje geeft ín de kar. Daarin ligt Jan z’n handel: twee kalveren. Jan poseert trots naast de kar. Zijn linkerhand ogenschijnlijk nonchalant in de broekzak, waardoor een ketting met mogelijk horloge zichtbaar wordt.

De foto straalt rust en netheid uit. Beide honden zien er goed uit; de kalveren liggen in stro en Jan is, met zijn pet op, keurig gekleed.
Hij heeft jarenlang de slagerij aan de Warmoltstrjitte te Harkema gehad. Later heeft zijn zoon Waatze deze slagerij overgenomen.

Op 11 juni 1921 trouwde de 20-jarige Jan met de dan 19-jarige Geertje Nicolai [1901 – 1996]. Een zoektocht naar kinderen gaf twee data: 14 april 1927 en 13 april 1944. Twee maal werd een kindje levenloos geboren.
Op de website AlleFriezen loopt mijn zoektocht dan vast. En moet ik andere mogelijkheden uitproberen. Op die andere manier krijg ik wel zicht op zeven kinderen, maar nog geen zicht op exacte geboortedata:

  • December 1921, Trijntje
  • Juli 1924, Aaltje
  • Mei 1928, Elizabeth
  • Juli 1930, Fokje
  • November 1932, Waatze
  • Mei 1934, Rinskje
  • Mei 1937, Ale

De zoektocht naar het verhaal van Jan Roorda en zijn gezin gaat verder. Als u meer weet te vertellen of misschien fotomateriaal hebt, wilt u dan reageren? En het verhaal van Jan completer mee helpen maken?

Bronnen:

Rinze Kooistra

  • Geboren op 09 mei 1853 te Surhuizum
    Overleden op 05 mei 1936 te Harkema-Opeinde

Rinze en zijn vrouw Saakje Kooistra hadden een kruidenierswinkel. Hij bezorgde de boodschappen met de hondenkar.

Op 30 maart 1878 trouwde Rinze met de 19-jarige Saakje Hamstra [geboren op 15 april 1858 te Harkema-Opeinde]. Hun huwelijk lijkt, alleen maar kijkend naar de geboortedata van hun kinderen, rijk gezegend.

Maar schijn bedriegt!

Tien keer werd aangifte gedaan van de geboorte van een kind. Vier keer stond Rinze bij de ambtenaar van de burgerlijke stand om zijn pasgeboren kind als Wierd in te laten schrijven.

  • 19-07-1879, Berendtje [overleden op 19 april 1915, 35 jaar]
  • 11-05-1882, Wolter [overleden op 27 mei 1900, 18 jaar]
  • 13-11-1884, Wierd [overleden op 17 november 1884]
  • 08-09-1886, Aukje
  • 10-09-1886, Wierd [overleden op 18 maart 1887]
  • 13-06-1888, Wierd [overleden op 08 december 1888]
  • 20-02-1890, Wierd
  • 22-01-1895, Sake
  • 15-04-1898, Antje [overleden op 13 april 1930]
  • 25-02-1903, Wolter [overleden op 03 september 1903]

Wierd en Sake overleefden Rinze en Saakje; van Aukje heb ik nog geen overlijdensdatum kunnen achterhalen.

Een snelle rekensom leert dat Rinze en Saakje 7 kinderen hebben moeten begraven. Vier kinderen op zeer, zeer jonge leeftijd. Zoon Wolter overleed op 18-jarige leeftijd en twee kinderen waren al getrouwd toen ze kwamen te overlijden.

Op 4 mei 1936 moest Rinze zijn geliefde vrouw verliezen. Het lijkt er op dat die klap hem te veel is geworden. Hijzelf overleed zeven maanden later, op 5 december 1936.

Weet u meer te vertellen over Rinze en Saakje Kooistra – Hamstra. Of hebt u mooi fotomateriaal wat bij deze ‘post’ geplaatst kan worden? Wilt u dan reageren en meehelpen om het levensverhaal van deze ‘karrider’ completer te maken?

Bronnen:

Dirk Bonnema

  • geboren op 28 juli 1893 te Surhuisterveen
  • overleden op 28 november 1986 te Sebaldaburen

Dirk Bonnema [collectie Johan Kampen]

Een foto van Dirk Bonnema. Op klompen, met een hondenkar. Van voor 1916. Want op de hondenkar laat het verplichte naambord zien dat de vergunning in Achtkarspelen was afgegeven. Onder nummer 141.

In die periode maakte Dirk een grote beslissing. Een levensgrote beslissing. Want op 13 april 1916 trad hij te Grootegast in het huwelijk met de 21-jarige Ameris Anke van der Laan. Zij was geboren op 25 december 1894 in het gezin van Andries van der Laan en Fetje Boon.

Rond de jaarwisseling 1915 / 1916 zullen Dirk en Ameris Anke een heel persoonlijk, ingrijpend gesprek hebben gehad met de beide ouderparen – er werd een kindje verwacht. En het huwelijk volgde. In de provincie Groningen, waar ze ook bleven wonen.
Nog geen vier maanden later werd dochter Fetje geboren. Op 02 augustus 1916. In de geboorteakte staat dat Dirk dan arbeider is. Zijn vader Adam Bonnema was klompenmaker en was getrouwd met Jeltje van der Velde.

Toen Dirk 93 jaar was kwam hij te overlijden. Hij was sinds 28 februari 1964 weduwnaar.

Bronnen:

Kunt u helpen? Weet u meer over Dirk Bonnema, wie was hij? Help mee om de geschiedenis van de mannen [en vrouwen] met hondenkarren completer te maken. Reageer door hieronder een reactie te plaatsen.

Simon Zeilmaker

  • geboren op 22 januari 1873 te Dokkum
  • overleden op 7 februari 1945 te Dokkum

Simon Zeilmaker

Simon Zeilmaker met twee honden voor de hondenkar. Simon was koopman in lompen, oud ijzer en dergelijke. Daarvoor ging hij dagelijks op pad vanuit de Stroobossersteeg of de Schermesweide. Richting Hantum, Ternaard, Wierum, Peasens, enz.

Mensen kenden Simon [ook] als “Symen Jeppes”, naar zijn overleden broer Jeppe. Zij waren zonen van Albert Zeilmaker en Sytske Gorder.

Op 27 maart 1897 trouwde Simon met de 19-jarige Antje de Vries van Hantumerburen. In een krantenartikel over Simon lees ik dat ze negen kinderen kregen. Ik heb tot nu toe zeven namen kunnen achterhalen:

  • 25-03-1898, Trijntje
  • 18-06-1899, Sietske
  • 22-03-1901, Albert
  • 24-11-1902, Sape
  • 14-10-1904, Pietje
  • 16-08-1906, Christina Colderina
  • 12-06-1908, Saapke

Zoon Sape vertelt later, toen hij bijna 90 was, dat hij zich de armoede in het gezin nog levendig kan herinneren: “Der wie hast gjin iten te krijen …” Vaak gingen ze zonder eten naar school.

Misschien weet u meer over Simon Zeilmaker, zijn gezin en zijn werk? Reageer dan op deze post en help ook om zijn ‘verhaal’ completer te maken.

bronnen: